Spis treści
- Yehuda Prokopowicz zagrał utwory Szpilmana i Chopina
- Andrzej Szpilman przypomniał twórczość ojca
- Sebastian Wypych przygotował nową wersję Concertina
- Mazurek f-moll stał się kadiszem pamięci
- Etel Szyc otrzymała medal Gloria Artis
- Izabela Szafrańska w kolejnym dniu festiwalu
Yehuda Prokopowicz zagrał utwory Szpilmana i Chopina
Yehuda Prokopowicz wykonał kompozycje Fryderyka Chopina oraz Władysława Szpilmana. Towarzyszył mu kwintet smyczkowy prowadzony przez Sebastiana Wypycha. Publiczność usłyszała między innymi „Mazurek f-moll” oraz „Concertino na fortepian i orkiestrę”. Koncert połączył twórczość dwóch polskich kompozytorów z historią Władysława Szpilmana. Wykonawcą partii fortepianowej był półfinalista XIX Konkursu Chopinowskiego.
Mapa przedstawia Lublin, w którym odbywa się Lubliner Festival. Główne wydarzenia zaplanowano w Centrum Spotkania Kultur oraz Kinie Perła przy ul. Bernardyńskiej 15. Mapa ułatwia zaplanowanie dojazdu do miasta i dotarcie do festiwalowych lokalizacji. Źródło: Google Maps
Andrzej Szpilman przypomniał twórczość ojca
Andrzej Szpilman podkreślił, że jego ojciec był kameralistą. Nazwał jego pracę działalnością na najwyższym światowym poziomie. Sam również komponuje i pisze teksty do utworów ojca. W ten sposób przypomina mniej znane części jego dorobku. Zwrócił też uwagę na charakter piosenek Władysława Szpilmana. Według niego miały one więcej wspólnego z muzyką amerykańską niż z polską twórczością socrealistyczną. Andrzej Szpilman zaznaczył, że melodie jego ojca pozostają rozpoznawalne również dla Amerykanów. Wspomniał przy tym o rodzicach Gershwina, którzy mieli pochodzić z okolic Lublina i przenieść do Ameryki elementy kultury środkowoeuropejskiej.
Sebastian Wypych przygotował nową wersję Concertina
Podczas koncertu zaprezentowano kameralne opracowanie „Concertina na fortepian i orkiestrę”. Sebastian Wypych jest kontrabasistą i solistą. Łączy muzykę jazzową z klasyczną. Jego zespół przeniósł brzmienie orkiestry symfonicznej na kwintet smyczkowy. Nowa wersja może być wykonywana w miejscach, w których nie ma dużej sceny ani orkiestry symfonicznej. Władysław Szpilman rozpoczął komponowanie tego dzieła przed II wojną światową. Ukończył je w 1940 roku. Sebastian Wypych zwrócił uwagę na radosny i energiczny charakter utworu powstającego w czasie śmierci oraz prześladowań. „Myślę, że był swego rodzaju nadzieją” – stwierdził artysta.
Krótka wideorelacja pokazuje atmosferę 6. edycji Lubliner Festivalu. W materiale znalazły się fragmenty koncertów, spotkań i wydarzeń przybliżających kulturę żydowską oraz historię dawnych mieszkańców Lublina.
Mazurek f-moll stał się kadiszem pamięci
Władysław Szpilman skomponował „Mazurek f-moll” w getcie w 1942 roku. W tym czasie nie można było tam wykonywać muzyki Fryderyka Chopina. Ginęli również mordowani mieszkańcy. Andrzej Szpilman określił mazurka jako rodzaj kadiszu poświęconego wszystkim pomordowanym. Sebastian Wypych przypomniał, że dorobek kompozytora nie ogranicza się do piosenek. Obejmuje również miniatury przeznaczone dla zespołów kameralnych. Utwory powstające w latach 30., 40., 50. i 60. zachowały charakterystyczne melodie oraz harmonie. Zdaniem Sebastiana Wypycha pozostają żywe i współczesne.
| Utwór | Czas powstania | Forma zaprezentowana w Lublinie |
|---|---|---|
| Concertino na fortepian i orkiestrę | Przed II wojną światową – 1940 rok | Fortepian i kwintet smyczkowy |
| Mazurek f-moll | 1942 rok | Wykonanie podczas koncertu pamięci Władysława Szpilmana |
Etel Szyc otrzymała medal Gloria Artis
Wieczór w Centrum Spotkania Kultur przyniósł także ważne wyróżnienie. Dyrektor festiwalu Lubliner Etel Szyc została odznaczona Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Wyróżnienie otrzymała za 7 lat działalności związanej z popularyzowaniem kultury żydowskiej w Lublinie.
Izabela Szafrańska w kolejnym dniu festiwalu
Program na wtorek 4 sierpnia obejmował dwa bezpłatne wydarzenia. Pierwszym był koncert Izabeli Szafrańskiej. Drugim był pokaz animowanej ekranizacji opowiadań Brunona Schulza „Sanatorium pod Klepsydrą”.
- Godz. 19.00 koncert Izabeli Szafrańskiej
- Godz. 21.00 pokaz „Sanatorium pod Klepsydrą”
- Miejsce pokazu Kino Perła przy ul. Bernardyńskiej 15
- Wstęp bezpłatny na wszystkie wydarzenia
Muzyka Władysława Szpilmana otrzymała nowe brzmienie
Koncert pokazał mniej znane kompozycje Władysława Szpilmana. Obok jego piosenek znalazły się dzieła fortepianowe i kameralne. W materiale dźwiękowym wykorzystano fragmenty „Mazurka f-moll” oraz „Concertina na fortepian i orkiestrę”. Wykonali je Yehuda Prokopowicz i kwintet smyczkowy Sebastiana Wypycha. Nowe opracowanie umożliwia prezentowanie muzyki Szpilmana także bez udziału pełnej orkiestry symfonicznej. Cały program wydarzenia udostępnili organizatorzy festiwalu Lubliner.
Wyjaśnienia użytych określeń
- Kwintet smyczkowy zespół składający się z 5 muzyków grających na instrumentach smyczkowych
- Kameralista muzyk wykonujący utwory w niewielkim zespole
- Kadisz pamięci określenie użyte przez Andrzeja Szpilmana w odniesieniu do „Mazurka f-moll” i pamięci zamordowanych
- Gloria Artis medal, którym wyróżniono Etel Szyc za działalność na rzecz kultury
źródło: Radio Lublin
